Laurence Machiels
Groenjournalist - tuinexpert
Klimop: onmisbaar in een natuurtuin
Klimop: onmisbaar groen voor een ecologische tuin
Klimop heeft niet altijd een goede naam in de tuin. Voor sommigen is het maar een simpele bodembedekker, voor anderen een plant waar je veel snoeiwerk aan hebt om hem onder controle te houden.
Maar als je wat dieper kijkt, ontdek je een van de meest waardevolle planten voor de ecologische tuin.
Klimop is sterk én inheems, en van onschatbare waarde voor de biodiversiteit. Vooral op een moment dat de rest van de tuin al lang is uitgebloeid.
Klimop is een bosplant (en houdt van schaduw)
Klimop groeit op plekken waar weinig andere planten het uithouden: in diepe schaduw, onder bomen, tegen noordermuren. Dat is geen toeval. Klimop is van nature een bosplant en voelt zich prima thuis in zo'n donkere omstandigheden. Maar net zo goed kan klimop prima tegen de zon - je kunt hem op heel veel plekken kwijt!
Klimop blijft ook het hele jaar rond groen, en fungeert als excellente bodembedekker, vaak op plekken waar weinig anders wil groeien.
Bloeiende klimop: late nectar van levensbelang
Klimop wordt vaak intens gesnoeid. Daarom weten veel mensen niet dat deze plant ook bloeit. Dat gebeurt alleen wanneer hij al een zekere leeftijd heeft – vaak pas na tien jaar – én bovenaan mocht doorgroeien. In september en oktober verschijnen dan heel decoratieve geelgroene bloemschermen. Die bloemen zijn een van de laatste nectarbronnen van het jaar. Op een moment dat bijna alles in de tuin is uitgebloeid, gonst klimop nog van het leven en krijgt hij van extra ecologische waarde.
- Hommels, wespen en bijen tanken er energie voor de winter
- De klimopbij, een van onze inheemse bijensoorten, is zelfs volledig afhankelijk van bloeiende klimop
- Citroenvlinders zoeken er nectar om de winter in te gaan
- De atalanta, een trekvlinder die vaak tot laat in het jaar te zien is, vindt er een cruciale voedselbron
Na de bloei volgen zwarte bessen. Voor mensen giftig, maar voor merels en duiven een welkome maaltijd tegen het einde van de winter.
Klimopbij
Citroenvlinder
Klimop als waardplant en nestplek
Klimop is meer dan voedsel alleen. Door zijn dichte structuur en wintergroen blad biedt hij het jaar rond beschutting voor tal van dieren.
- Hij is waardplant voor het boomblauwtje, een kleine maar opvallende vlinder die haar eitjes op klimop legt
- In de dichte bladeren overwinteren lieveheersbeestjes, spinnen, vlinders en andere insecten
- Vogels gebruiken klimop als nestplaats en schuilplek; een klimopmuur is vaak geliefd als broedplek voor winterkoning en merel.
Inheemse plant
Onze gewone klimop, Hedera helix, is een inheemse plant. Hij hoort hier thuis, is perfect aangepast aan ons klimaat en vraagt nauwelijks verzorging.
Er bestaan trouwens meer dan 750 verschillende cultivars, van grootbladig tot fijn en bont.
Naast Hedera helix zie je vaak Hedera hibernica, met iets grotere bladeren, die inheems is in Groot-Brittanië ('Irish ivy').
TIP. Wil je wel iets doen voor de bijen maar liever geen klimop bv. omwille van het onderhoud (snoei)? Plant struikklimop (foto). Hedera helix 'Arborescens' is een bijzondere vorm die ook rijk bloeit en bessen vormt, maar niet hoger wordt dan 1,5 m.
