Laurence Machiels
Groenjournalist - tuinexpert
Zelf oesterzwammen en shiitake kweken
Zelf oesterzwammen en shiitake kweken: makkelijk, ecologisch en heerlijk vers
Zelf paddenstoelen kweken is eenvoudiger dan je denkt.
Champignons, shiitake en oesterzwammen zijn de populairste soorten om thuis te telen, en vooral shiitake en oesterzwammen lenen zich perfect voor een ecologische, low-tech aanpak.
Je oogst ze kraakvers, vol smaak én voedingsstoffen — veel lekkerder dan paddenstoelen uit de winkel.
Bovendien hergebruik je hout, pellets of zelfs koffiegruis: paddenstoelen kweken past perfect in een circulaire en duurzame tuin.
Shiitake kweken op een stammetje
De meeste paddenstoelen groeien in de grond, maar shiitake kweek je op hout. Dat maakt ze ideaal voor de tuin. Je legt gewoon een ingeënte boomstam op een beschutte plek en oogst er jarenlang van, zonder onderhoud.
Shiitake is niet alleen smakelijk, maar ook bijzonder voedzaam:
ze bevatten meer eiwitten, mineralen en vitaminen dan gewone champignons.
In de natuur groeien shiitake op eiken in Japan, maar ook hier lukt het perfect op stammen van eik, beuk of berk.
Zo ga je te werk
- Gebruik een verse stam (max. 2 maanden oud), 1 tot 1,5 m lang en 15 tot 25 cm diameter
- Boor 30 tot 50 gaten, kriskras verspreid over de stam en in beide koppen
- Stop in elk gat een plug met het shiitakebroed (mycelium) (online verkrijgbaar, o.a. via www.mycobois.be). Ze zien eruit als Ikea-pluggen.
- Zet of leg de stam op een plek die een bosomgeving nabootst: uit de zon, uit de wind en beschermd tegen felle slagregen.
- Na 1,5 tot 2 jaar verschijnen de eerste shiitakes
- Je oogst makkelijk tot 1 kg per keer
- Eén stam produceert 5 à 6 jaar, in verschillende oogstgolven.
Daarna is het broed uitgewerkt en begin je opnieuw met een nieuwe stam en pluggen.
Oesterzwammen kweken op houtpellets
Heb je geen tuin of wil je sneller paddenstoelen oogsten? Dan is oesterzwammen kweken op stro, cellulose of hout ideaal. Dat kan perfect op je balkon, terras of binnen. Met houtpellets en wat broed kun je al binnen enkele weken oogsten.
Wat heb je nodig?
- 2,5 liter houtpellets van loofhout
- 1,5 liter kokend water
- ± 0,5 liter oesterzwammenbroed
- Een stevige plastiek zak of een emmer met deksel.
Zo kweek je oesterzwammen stap voor stap
- Doe de houtpellets in een zak of sterke plastiek zak
- Overgiet met kokend water en laat een nachtje afkoelen. Het hete water pasteuriseert de pellets, zodat andere schimmels dood zijn. We willen alleen oesterzwammenschimmels!
- Voeg het broed toe. Raak de pellets en het broed zo min mogelijk met je handen aan.
- Kleef de zak goed dicht met stevige tape (of sluit de emmer)
- Schud goed, om het broed en de houtpellets te mengen
- Zet 17 dagen binnen, bij 18 tot 22°C. Alles wordt mooi wit doorgroeid met het mycelium.
- Verhuis naar een frissere, lichte plek (12 à 18°C), bv. op je balkon of onder een afdak, uit de zon, wind en regen.
- Na 1 à 2 weken verschijnen de eerste knopjes
- Leg de zak plat en knip hem open, of haal het deksel van de emmer.
- Je oogst meerdere keren. Een paar weken na de eerste oogst, heb je nog een kleinere oogst, soms zelfs een derde.
TIP. Heb je veel koffiegruis, dan kun je dat ook gebruiken. Meng het onder de pellets, voor je er heet water over giet. Zo wordt afval nuttig hergebruikt.
Waarom zelf paddenstoelen kweken?
Zelf shiitake en oesterzwammen kweken betekent:
- geen transport, geen plastic verpakkingen
- hergebruik van hout en afvalstromen
- superverse paddenstoelen vol smaak
- een boeiende ervaring met natuurlijke processen
Probeer het, paddenstoelen kweken is duurzaam, leerzaam en lekker!
